İtalyancada Olmazsa Olmaz 4 Fiil: Essere, Avere, Fare, Dire

Merhaba! Ben Giulia. İtalyanca öğrenme yolculuğumuzda bugün çok özel bir konuya değineceğiz. Her dilde olduğu gibi İtalyancada da bazı fiiller var ki, onlar olmadan tek cümle bile kuramazsınız. Bunların başında ise dört temel fiil geliyor: essere (olmak), avere (sahip olmak), fare (yapmak) ve dire (söylemek). Bu dörtlüyü avucunuzun içi gibi bilirseniz, İtalyanlarla sohbet ederken kendinizi asla çaresiz hissetmezsiniz. Hadi gelin, bu fiillerin büyülü dünyasına birlikte dalalım ve onları günlük hayatın içinde nasıl kullanacağımızı öğrenelim.

Essere: Varoluşun Anahtarı

İtalyancada essere fiili, hem "olmak" hem de "var olmak" anlamına gelir. Birini tanıtırken, bir yer tarif ederken ya da bir duygu ifade ederken ilk başvuracağınız fiil budur. Örneğin, bir İtalyanla tanıştığınızda ilk soracağınız şey şudur: Di dove sei? (Nerelisin?). Ben cevap veririm: Sono di Roma. (Roma’lıyım). Gördüğünüz gibi sono (benim) çekimi, essere fiilinin "ben" öznesine göre hâlidir. Bu fiil aynı zamanda bir şeyin nasıl olduğunu anlatmak için de kullanılır. Mesela Il caffè è caldo (Kahve sıcak) derken yine essere kullanırız. İtalyancada bu fiil olmadan bir cümle kurmak neredeyse imkânsızdır.

Avere: Sahiplik ve Ötesi

İkinci temel fiilimiz avere, yani "sahip olmak". Ama dikkat! İtalyancada bu fiil sadece sahiplik için kullanılmaz. Yaş söylerken, açlık veya susuzluk hissederken bile avere kullanırız. Türkçede "Ben 25 yaşındayım" deriz, ama İtalyanca'da bu cümle Ho venticinque anni (kelimenin tam anlamıyla: 25 yıla sahibim) şeklinde kurulur. Ayrıca "açım" demek için Ho fame, "susadım" demek için Ho sete deriz. Bu fiil, İtalyan kültürünün vazgeçilmez bir parçasıdır çünkü bir İtalyan'ın günü asla avere fiili olmadan geçmez. Mesela sabah kahvenizi içerken Ho bisogno di un caffè (Bir kahveye ihtiyacım var) diyebilirsiniz.

Fare: Yaratıcılığın Fiili

Fare fiili "yapmak" anlamına gelir ve İtalyancada inanılmaz derecede yaygındır. Hava durumundan yemek yapmaya, spor yapmaktan plan yapmaya kadar her yerde karşımıza çıkar. Örneğin, bir İtalyan'a "Ne yapıyorsun?" diye sormak isterseniz Che cosa fai? dersiniz. Ben de size cevap veririm: Faccio una passeggiata (Bir yürüyüş yapıyorum). İşte bu fiil, günlük hayatın akışını anlatmanın anahtarıdır. Üstelik fare ile kurulan birçok kalıplaşmış ifade vardır. Mesela fare colazione (kahvaltı yapmak), fare una foto (fotoğraf çekmek) gibi. Bu fiili öğrendiğinizde, İtalyanlarla sohbet ederken eliniz çok rahatlar.

«Che cosa fai?»

«Faccio una passeggiata»

Dire: İletişimin Kalbi